ਹੈਲਥ ਡੈਸਕ : ਜ਼ੁਕਾਮ ਇਕ ਆਮ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ ਜੋ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਾਇਰਲ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਕਾਰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਹੋਰ ਵੱਧ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਈ ਇਲਾਕਿਆਂ 'ਚ ਮੌਸਮ ਠੰਡਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਮੌਸਮ ਵੀ ਬਦਲਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ 'ਚ ਬਦਲਦੇ ਮੌਸਮ ਕਾਰਨ ਰੋਗ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ ਘੱਟ ਜਾਵੇਗੀ ਅਤੇ ਜ਼ੁਕਾਮ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧੇਗੀ। ਆਯੁਰਵੈਦ ਵਿਚ ਜ਼ੁਕਾਮ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਉਣ ਲਈ ਕਈ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਉਪਾਅ ਦੱਸੇ ਗਏ ਹਨ। ਤਾਂ ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਉਪਾਅ ਬਾਰੇ ਤਾਂ ਜੋ ਅਸੀਂ ਜ਼ੁਕਾਮ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਠੀਕ ਕਰ ਸਕੀਏ।

ਜ਼ੁਕਾਮ ਹੋਣ ਦੇ ਆਮ ਕਾਰਨ :
- ਘੱਟ ਤਾਪਮਾਨ ਅਤੇ ਨਮੀ ਵਾਇਰਸ ਅਤੇ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਨੂੰ ਵਧਣ-ਫੁੱਲਣ ਵਿਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਰਾਈਨੋਵਾਇਰਸ (ਜੋ ਆਮ ਜ਼ੁਕਾਮ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦਾ ਹੈ) ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਫੈਲਦਾ ਹੈ।
- ਸਰਦੀਆਂ ਵਿਚ ਸਰੀਰ ਦਾ ਅੰਦਰੂਨੀ ਤਾਪਮਾਨ ਡਿੱਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਸਾਡੀ ਇਮਿਊਨ ਸਿਸਟਮ ਵੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
- ਸਰਦੀਆਂ ਦੇ ਮੌਸਮ ਵਿਚ ਦਿਨ ਛੋਟੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਧੁੱਪ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦਾ ਪੱਧਰ ਘੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦਾ ਸਹੀ ਪੱਧਰ ਇਮਿਊਨ ਸਿਸਟਮ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
- ਸਰਦੀਆਂ ਵਿਚ ਹਵਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖੁਸ਼ਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਨਮੀ ਵੀ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਖੁਸ਼ਕ ਹਵਾ ਨੱਕ ਅਤੇ ਗਲੇ ਦੇ ਲੇਸਦਾਰ ਟਿਸ਼ੂ ਨੂੰ ਸੁਕਾ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਆਓ ਜਾਣਦੇ ਹਾਂ ਜ਼ੁਕਾਮ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨ ਦੇ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਤਰੀਕੇ...

1. ਅਦਰਕ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਦ
ਅਦਰਕ ਵਿਚ ਕੁਦਰਤੀ ਐਂਟੀ-ਬੈਕਟੀਰੀਅਲ ਅਤੇ ਐਂਟੀ-ਇਨਫਲੇਮੇਟਰੀ ਗੁਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਜ਼ੁਕਾਮ ਅਤੇ ਖੰਘ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। 1-2 ਇੰਚ ਅਦਰਕ ਨੂੰ ਬਾਰੀਕ ਕੱਟੋ, ਇਸ ਵਿਚ 1 ਚਮਚ ਸ਼ਹਿਦ ਮਿਲਾ ਕੇ ਦਿਨ ਵਿਚ 2-3 ਵਾਰ ਸੇਵਨ ਕਰੋ। ਇਹ ਮਿਸ਼ਰਣ ਗਲੇ ਦੀ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨੱਕ ਦੀ ਭੀੜ ਨੂੰ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਹੈ।

2. ਤੁਲਸੀ ਅਤੇ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ
ਤੁਲਸੀ ਅਤੇ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ ਦਾ ਸੇਵਨ ਜ਼ੁਕਾਮ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਤੁਲਸੀ ਦੀਆਂ 5-6 ਪੱਤੀਆਂ ਅਤੇ 1/4 ਚਮਚ ਕਾਲੀ ਮਿਰਚ ਨੂੰ ਇਕ ਕੱਪ ਗਰਮ ਪਾਣੀ 'ਚ ਉਬਾਲ ਕੇ ਪੀਓ। ਇਹ ਮਿਸ਼ਰਣ ਇਮਿਊਨ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਠੰਡੇ ਵਾਇਰਸਾਂ ਨਾਲ ਲੜਦਾ ਹੈ।

3. ਨਿੰਮ ਦਾ ਕਾੜ੍ਹਾ
ਨਿੰਮ ਦੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ ਵਿਚ ਐਂਟੀ-ਬੈਕਟੀਰੀਅਲ ਅਤੇ ਐਂਟੀਵਾਇਰਲ ਗੁਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਜ਼ੁਕਾਮ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। 10-15 ਨਿੰਮ ਦੀਆਂ ਪੱਤੀਆਂ ਨੂੰ 1 ਕੱਪ ਪਾਣੀ 'ਚ ਉਬਾਲ ਕੇ ਦਿਨ 'ਚ ਦੋ ਵਾਰ ਪੀਓ।

4. ਹਲਦੀ ਅਤੇ ਦੁੱਧ
ਹਲਦੀ ਵਿਚ ਐਂਟੀ-ਇੰਫਲੇਮੇਟਰੀ ਗੁਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਜ਼ੁਕਾਮ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਠੀਕ ਕਰਨ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਕੋਸੇ ਦੁੱਧ 'ਚ 1/2 ਚਮਚ ਹਲਦੀ ਮਿਲਾ ਕੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਪੀਓ। ਇਹ ਗਲੇ ਦੀ ਸੋਜ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਦਿਵਾਉਂਦਾ ਹੈ।

5. ਸਹਿਜਨ (ਮੋਰਿੰਗਾ)
ਜ਼ੁਕਾਮ ਅਤੇ ਖਾਂਸੀ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਦਿਵਾਉਣ ਲਈ ਸਹਿਜਨ ਪਾਊਡਰ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੈ। ਇਕ ਕੱਪ ਗਰਮ ਪਾਣੀ ਵਿਚ 1 ਚਮਚ ਸਹਿਜਨ ਪਾਊਡਰ ਮਿਲਾ ਕੇ ਦਿਨ ਵਿਚ ਦੋ ਵਾਰ ਪੀਓ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਦੀ ਇਮਿਊਨਿਟੀ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ।

6. ਸੇਂਧਾ ਨਮਕ ਅਤੇ ਕੋਸਾ ਪਾਣੀ
ਸੇਂਧਾ ਨਮਕ ਅਤੇ ਕੋਸੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਗਰਾਰੇ ਕਰਨ ਨਾਲ ਗਲੇ ਦੀ ਸੋਜ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜ਼ੁਕਾਮ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇੱਕ ਕੱਪ ਕੋਸੇ ਪਾਣੀ ਵਿਚ 1/2 ਚਮਚ ਰਾਕ ਨਮਕ ਨੂੰ ਘੋਲੋ ਅਤੇ ਦਿਨ ਵਿਚ 2-3 ਵਾਰ ਗਰਾਰੇ ਕਰੋ।

7. ਸ਼ਹਿਦ ਅਤੇ ਘਿਓ
ਜੇਕਰ ਨੱਕ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੰਦ ਹੋ ਗਿਆ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਸ਼ਹਿਦ ਅਤੇ ਘਿਓ ਨੂੰ ਨੱਕ 'ਚ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ ਆਰਾਮ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੁੱਧ ਘਿਓ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਦ ਦੀਆਂ 2-3 ਬੂੰਦਾਂ ਮਿਲਾ ਕੇ ਨੱਕ ਵਿਚ ਪਾਓ, ਇਸ ਨਾਲ ਨੱਕ ਖੁੱਲ੍ਹਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਹ ਲੈਣ ਵਿਚ ਆਸਾਨੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

8. ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਤਰਲ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦਾ ਸੇਵਨ ਵਧਾਓ
ਠੰਢ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਪਾਣੀ ਦੀ ਕਮੀ ਨਹੀਂ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ, ਇਸ ਲਈ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਾਣੀ, ਤਾਜ਼ੇ ਫਲਾਂ ਦੇ ਜੂਸ ਅਤੇ ਸੂਪ ਦਾ ਸੇਵਨ ਕਰੋ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਹਾਈਡਰੇਟ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜ਼ੁਕਾਮ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਠੀਕ ਕਰਦਾ ਹੈ।

9. ਹਰਬਲ ਸਟੀਮ ਇਨਹਲੇਸ਼ਨ
ਅਦਰਕ, ਤੁਲਸੀ ਅਤੇ ਨਿੰਬੂ ਨੂੰ ਗਰਮ ਪਾਣੀ 'ਚ ਪਾ ਕੇ ਸਟੀਮ ਕਰੋ। ਇਸ ਨਾਲ ਨੱਕ ਬੰਦ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗਲੇ ਦੀ ਸੋਜ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਇਨ੍ਹਾਂ ਆਯੁਰਵੈਦਿਕ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਕੇ ਤੁਸੀਂ ਜ਼ੁਕਾਮ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਠੀਕ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਜੇਕਰ ਲੱਛਣ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬਣੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਬਹੁਤ ਗੰਭੀਰ ਹਨ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰਨਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।